Hiszpania zaostrza kodeks drogowy. Dla firm to koszt, obowiązek i nowe ryzyko odpowiedzialności

Miejskie skrzyżowanie w Barcelonie z barierami drogowymi i znakami drogowymi w ciągu dnia. (Foto: Omar Ramadan/PEXELS)

Z dniem 1 października w Hiszpanii wchodzi w życie nowy dekret Real Decreto 518/2026 z 24 czerwca, nowelizujący Reglamento General de Circulación (Real Decreto 1428/2003). To największa reforma hiszpańskiego prawa o ruchu drogowym od lat, a jej ciężar spada nie tylko na kierowców prywatnych. Najwięcej zmienia się tam, gdzie prowadzenie pojazdu jest pracą: w taksówkach, dystrybucji towarów, dostawach kurierskich i flotach firmowych.

Co dokładnie się zmienia

Reforma została zbudowana wokół jednej idei: ochrony użytkowników wrażliwych, czyli pieszych, rowerzystów, motocyklistów i użytkowników urządzeń transportu osobistego (VMP). Pakiet zmian obejmuje kilka bloków.

Przeczytaj także: Nowy obowiązkowy element, który wkrótce będziesz musiał posiadać w samochodzie zarejestrowanym w Hiszpanii

Wyprzedzanie rowerzystów: Na drogach zamiejskich kierowca musi zredukować prędkość o co najmniej 20 km/h względem limitu obowiązującego na danej drodze, przed manewrem i w jego trakcie. Odstęp boczny to nadal minimum 1,5 metra, a na jezdniach wielopasmowych konieczna jest pełna zmiana pasa. W terenie zabudowanym pojawia się nowy obowiązek: zachowanie co najmniej 5 metrów odstępu za poprzedzającym rowerzystą.

Pasy bezpieczeństwa: Zniesione zostały wyjątki przysługujące dotąd taksówkarzom i osobom zajmującym się dystrybucją towarów. Utrzymano natomiast wyłączenia dla służb ratunkowych poruszających się w ruchu miejskim, dla ratowników udzielających pomocy w przedziale medycznym karetki oraz dla pasażerów poniżej 135 cm na tylnych siedzeniach bez urządzeń przytrzymujących.

Urządzenia transportu osobistego: Minimalny wiek kierującego to 15 lat. Obowiązkowy jest kask homologowany lub certyfikowany, a kamizelka odblaskowa przy użytkowaniu zawodowym. Oświetlenie ma być włączone zawsze, przy czym przepis daje roczny okres przejściowy. Poza terenem zabudowanym hulajnogi pozostają co do zasady zakazane, z wyjątkiem dróg rowerowych i stref o ograniczonym ruchu pojazdów silnikowych.

Przeczytaj także: Rejestracja samochodu w Hiszpanii: cztery podatki i pułapki, które

Rowerzyści: Kask staje się obowiązkowy na wszystkich drogach zamiejskich, bez wyjątków wiekowych. Przy ograniczonej widoczności wymagany jest element odblaskowy widoczny z co najmniej 150 metrów.

Motocykliści: Rękawice i obuwie zakryte na drogach zamiejskich. Dopuszczono jazdę prawym poboczem w zatorze, z ograniczeniem do 30 km/h i w kolumnie, jeden za drugim. Kamizelka odblaskowa o wysokiej widoczności wymagana jest przy użytkowaniu zawodowym.

Sygnalizacja i warunki zimowe: Żółte światło migające nie może występować jednocześnie ze stałym zielonym dla pieszych i musi być poprzedzone światłem czerwonym. Na autostradach i drogach ekspresowych, gdy śnieg utrudnia ruch, obowiązuje zakaz wyprzedzania i nakaz jazdy skrajnym prawym pasem.

Dlaczego to jest temat dla działów prawnych, a nie tylko dla kierowców

Trzy grupy przepisów przenoszą ciężar z zachowania indywidualnego na organizację pracy.

Po pierwsze, zniesienie wyjątków dla taksówek i dystrybucji towarów. To przepis o niskiej złożoności prawnej i wysokim wpływie operacyjnym. Kierowca, który przez lata wykonywał swoją pracę w modelu wielu krótkich postojów, od 1 października nie ma podstawy do odstępstwa od obowiązku zapinania pasa. Dla flot oznacza to konieczność aktualizacji instrukcji wewnętrznych i szkoleń, a dla pracodawcy — pytanie o to, czy dotychczasowe procedury nie utrwalają praktyki, która stała się wykroczeniem.

Przeczytaj także: Co najbardziej wpływa na cenę ubezpieczenia samochodu w Hiszpanii? Ekspert odpowiada kosztują najwięcej

Po drugie, kategoria użytkowania zawodowego. Rozporządzenie wprost różnicuje wymogi wyposażenia według tego, czy jazda ma charakter zawodowy. Kurier na rowerze albo hulajnodze musi mieć kask i kamizelkę tam, gdzie użytkownik prywatny jest zwolniony. To konstrukcja, która wiąże przepis ruchu drogowego z relacją zatrudnienia lub współpracy. Powstaje pytanie, które w Hiszpanii będzie musiało zostać rozstrzygnięte w praktyce: kto ma dostarczyć to wyposażenie i kto odpowiada, gdy go zabraknie. Przy modelach pracy platformowej, gdzie status kuriera bywa sporny, odpowiedź nie jest oczywista.

Po trzecie, standard ostrożności wobec rowerzystów. Redukcja prędkości o 20 km/h i odstęp 5 metrów w mieście to normy policzalne, a więc łatwe do wykazania w postępowaniu. W sprawach cywilnych o odszkodowanie po zdarzeniu z udziałem rowerzysty tak sformułowany przepis staje się wygodnym punktem odniesienia dla biegłych i sądów przy ocenie, czy kierowca zachował wymaganą ostrożność. To samo dotyczy ubezpieczycieli przy ustalaniu stopnia przyczynienia.

Sankcje

Według doniesień prasowych naruszenie nowych obowiązków dotyczących wyposażenia — kask i kamizelka przy hulajnodze, kask rowerzysty poza miastem, rękawice i obuwie motocyklisty — zagrożone jest karą 200 euro. Nieprawidłowe wyprzedzenie rowerzysty ma być kwalifikowane jako wykroczenie ciężkie z karą 200 euro i utratą 6 punktów, przy czym do stwierdzenia naruszenia nie jest konieczny kontakt z rowerzystą.

Przeczytaj także: Jakie wymogi musisz spełniać, aby ubezpieczyć samochód w Hiszpanii?

Zastrzeżenie metodologiczne: samo rozporządzenie zmienia treść obowiązków, natomiast klasyfikacja wykroczeń i wysokość sankcji wynikają z ustawy o ruchu drogowym i jej przepisów wykonawczych. Przed powołaniem konkretnej kwoty w piśmie procesowym albo w polityce wewnętrznej firmy należy sięgnąć do tekstu ustawy, a nie do prasowych zestawień.

Okresy przejściowe

Dwa obowiązki mają odroczone wejście w życie o rok, czyli do 1 października 2027:

• stałe oświetlenie urządzeń transportu osobistego,
• wymóg kasku homologowanego zamiast jedynie certyfikowanego.

Dla firm dysponujących flotą hulajnóg albo wyposażających kurierów ten rok jest czasem na wymianę sprzętu, a nie na odłożenie tematu. Jednorazowa wymiana kasków w kilkudziesięcioosobowym zespole to wydatek planowany, a nie awaryjny.

Co powinien zrobić dział prawny i operacyjny w firmie?

• Sprawdzić, kto w organizacji prowadzi pojazd w ramach obowiązków służbowych — łącznie z rowerami i hulajnogami, które często nie figurują w żadnym rejestrze floty.
• Zaktualizować instrukcje i regulaminy w zakresie pasów bezpieczeństwa, wyposażenia ochronnego oraz zasad wyprzedzania rowerzystów.
• Rozstrzygnąć kwestię wyposażenia — kto je kupuje, jak dokumentuje wydanie i jak weryfikuje używanie.
• Sprawdzić umowy z podwykonawcami i platformami pod kątem tego, na kim spoczywa obowiązek zapewnienia sprzętu i kto ponosi ciężar ewentualnej kary.
• Zaplanować wymianę kasków i oświetlenia przed 1 października 2027.

Przeczytaj także: Hiszpania zaostrza limity alkoholu we krwi dla kierowców

Czego jeszcze nie wiadomo

Praktyka stosowania nowych przepisów dopiero się ukształtuje. Otwarte pozostają co najmniej trzy kwestie: jak organy będą interpretować pojęcie użytkowania zawodowego przy pracy platformowej, w jaki sposób norma redukcji prędkości będzie dowodzona w braku pomiaru, oraz jak nowe standardy przełożą się na ocenę przyczynienia w sporach odszkodowawczych. To pytania, na które odpowiedzą pierwsze rozstrzygnięcia, a nie komunikaty prasowe.

Stan prawny na 26 września 2026 r. Tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Pojazdy prywatne i firmowe

Ubezpieczenie samochodu

»

Ubezpieczenie motocykla

»

Ubezpieczenie hulajnogi

»

Pojazdy firmowe i flota

»

Ochrona prawna kierowcy

»

Ubezpieczenie wypadkowe

»